Tuis

Geletterdheidsdag en SA Boekweek

2 Kommentaar


Vanjaar se SA Boekweektema is Passport to Tomorrow.  Hulle vier ook ‘n dekade van boekbetowering.  Betrek gerus die gedagte van reis of betowerende sprokies tydens hierdie dae en geniet die wegbreekkansie.

Die Internasionale Geletterdheidsdag val in die middel van die SA Boekweek – op die 8ste September.  Gebruik dié besonderse dag om sommer ekstra boeke te lees.  Maak ‘n lysie van al die klanke, sigwoorde of leesboeke wat julle vanjaar bemeester het en stel doelwitte vir die geletterdheidswerk wat julle graag nog wil bespreek.

Tik gerus soekterme soos “lees, klanke, boekmerk, boek, leeslys, leesreeks, gratis leesboeke…Engels, flitskaart, sigwoord…” by die soekblokkie aan die regterkant in vir vorige jare se idees.

Boekpaspoort                  Book Passport

Lekker lees!

Gratis Leesboeke

10 Kommentaar


Die Onderwysdepartement het verskeie Grootboeke en Leesboeke in Afrikaans en Engels – 11 tale in totaal – op hul webblad geplaas. Loer gerus hier na spesifieke voorbeelde. Die dokumente is baie groot. Laai die boeke (dalk verkieslik in ‘n WiFi-area) af om herhaaldelik te lees en om data te spaar.

Graad R: Voorleesles: Gouelokkies (storie), Die drie bokke (storie), Ali en die verf, Bosbok se besoeker, Spot gaan winkel toe (storie), Babavoëltjie vind sy mamma, Die groen rok (storie), Skilpad en sy dop (storie),

Graad 1 Leesboeke: Die Dieresportdag, Petrus Padda gaan skool toe, Ek kan leesGraad 1 Grootboek met Kort Stories

Graad 2 Leesboeke: Dis ‘n Hondelewe

Graad 3 Leesboeke: Pret in die Kombuis

******

Ander boeke:

  1. Afrikaanse Leesreeks,
  2. English Readers,
  3. isiXhosa,
  4. FREE eBook Library,
  5. Letterland,
  6. Nalibali (Afrikaans, Engels en meer),
  7. Snapplify (meer tale),
  8. Funphonics,
  9. Flyleaf,
  10. Vooks,
  11. Afrikaanse boeke (Engels, Ander tale) – nog ‘n lys,
  12. Engelse Leesboeke met werksvelle,
  13. Jolly Phonics Google Play, Apple Books, Google Play, Apple Books
  14. Decodable Books

Luidleesdag, 5 Feb.

1 Kommentaar


Luidleesdag is vanjaar op die 5de Februarie. Maak spesiale boekmerkies vir die jaar se lekker leestye of neem verskeie leesboeke op hierdie leeslyste uit en rangskik dit op ‘n interessante wyse in jou leeshoekie. ‘n Nuwe uitstalling sal beslis die nuuskierigheid prikkel.

Lees elektroniese boeke, rympies of lirieke. Luister na stories op die internet, oor die foon of na die voorlesing deur ‘n maat. Nooi verskillende graadvlakke om vir mekaar te lees of betrek selfs ouers en verskillende onderwysers om minstens ‘n periode lank ‘n boek saam te geniet.

Tik gerus ook soekterme soos flitskaart, sigwoord, lees, boeke, biblioteek, taaldag… by die soekblokkie aan die regterkant in vir soortgelyke idees.

Lekker lees!

Hoe kan ons ‘n liefde vir lees kweek en ter selfde tyd geletterdheidsstandaarde verhoog?

2 Kommentaar


Hoe kan ons ‘n liefde vir lees kweek en ter selfde tyd geletterdheidsstandaarde verhoog?
Sien die oorspronklike plasing deur Ali hier.

As ‘n voormalige Engels-huistaalonderwyser in graad 4 – 6, weet ek ‘n ding of twee oor hoe Engels beskou word in klasse waar die meerderheid leerders nie Engels as hul huistaal praat nie – ‘n norm in Suid-Afrika. Dit kan dikwels ‘n stryd wees om leerders te oorreed om te lees vir plesier (dis nou as jy tyd daarvoor kry gedurende die dag!). Dis elke onderwyser se stryd om kinders te kry om te lees.

Om ‘n liefde vir lees te kweek, moet die volgende eers in plek gesit word. Dit help natuurlik dan om lees en begrip te verbeter:

  1. Toegang
  2. Vermoë
  3. Geduld 

TOEGANG TOT BOEKE

Die meerderheid van Suid-Afrikaanse skole het nie die voorreg van ‘n skoolbiblioteek nie. Selfs ‘n biblioteek in die dorp is dalk te ver. Hoe kry ons leerders dan toegang tot leesstof? 

Toe ek begin skoolhou het, het ek ‘n klein persentasie (soos enige onderwyser maar eintlik doen) van my salaris gebruik om in my klas in te ploeg. Ek het boeke, tydkskrifte en selfs gegradeerde leesreekse gekoop. Gek, ja, maar ek het die voordeel daarvan gesien.

Dis natuurlik nie moontlik vir alle onderwysers nie en dit hoef ook nie so te wees nie. Suid-Afrikaanse skole het begrotings. Dit is egter diegene wat daarvoor verantwoordelik is wat die geld op die regte plekke moet toeken en om na onderwysers se behoeftes te luister.

Toe ek op laerskool was (darem nie TE lank terug nie!), het ons toegang gehad tot ‘n leesboks. Hierdie boks het gelyk of dit uit die tagtigerjare gekom het, maar die inhoud was steeds relevant. Deesdae is daar baie meer hulpbronne om van te kies. Daar is ook interaktiewe leesreekse en e-boeke wat mens gratis kan aflaai.

VAARDIGHEDE

Wanneer jy jou klas binnetree, is daar onmiddellik ‘n wye verskeidenheid van leerders met vlakke van leesvaardigehede. Almal het verskillende sterk- en swakpunte. Leerders leer natuurlik nie op die selfde tempo nie. Hoe kan ons dan almal op verskillende vlakke bystaan? Dis nie maklik nie. ‘n Begin is om te fokus op ‘n goeie grondslag en van daar af te bou om kinders se vaardighede. Maak seker dat jy ook ‘n verskeidenheid van aktiwiteite het wat kinders kan doen op verskillende vlakke. Dit help nie mens forseer ‘n kind om op ‘n graadvyf-vlak te lees, indien hulle die vaardighede van ‘n graad 3-leerder het nie. Bou hulle saam op tot hulle op ‘n aanvaarbare vlak is en moedig dan leerders aan om moeiliker tekste aan te pak.

“It is only through reading that children learn to read. Trying to teach children to read by teaching them the sounds of letters is literally a meaningless activity.”  – Frank Smith (Psycholinguist, Development of Reading Theory Contributor, Harvard University)

Begrip, begrip, begrip! Dit is definitief die belangrikste.

GEDULD

Hierdie laaste is stap is nie net vir die leerders nie, maar vir almal wat betrokke is in die proses. Leerders kan gefrustreerd raak met die leesproeses – veral as hulle bewus is dat hulle leesvaardighede op standaard is nie. Leerders moet tyd gegee word om te lees vir genot. Nie net vir “punte” nie! Onthou, literatuur is nie net boeke nie. Dit kan ook ander tekste wees soos strokiesprente, rolprentskrifte, nuusartikels, kortverhale, prenteboeke en nie-fiksieboeke. Selfs die lees van onderskrifte van ‘n fliek is goeie oefening – skakel die klank af en dwing hulle om te oefen!

Probeer iets anders, nie net omdat dit anders is nie, maar omdat dit waarskyblik belangstelling by jou leerders sal wek. Jou leerders kan hul eie kort stories skryf en dit dan “publiseer” in ‘n klas boek. Of jy kan ‘n klasblog begin (dis gratis – soek vir WordPress) en julle kan dan saam stories lees. Praat met jou HODs en skoolbestuurspan om ‘n klasbiblioteek te begin opbou, stel ‘n “wenslys” op van boeke wat jy graag sal wil hê en deel dit op die internet. Wie weet, dalk is daar ‘n boekwurm wat reeds al hierdie boeke het en dit graag wil skenk.

‘Daar is nie iets soos ‘n kind wat haat om te lees nie; daar is slegs kinders wat nog nie die regte boek gevind het nie.‘ – Frank Serafini

Hierdie artikel is deur Macmillan se nuwe Language Gaps / Woordwys-reeks geborg; ‘n Oefen- en intervensie-hulpmiddel wat in die klaskamer en tuis gebruik kan word.

Wanneer daar dele van Afrikaans is wat moeilik is om te verstaan, is dit wonderlik om ’n helpende hand te hê om dinge makliker te maak. Die Woordwys-reeks bied presies hierdie soort hulp aan!

Die vyf Woordwys-boeke dek grade 4, 5 en 6, en werk deur al die grondbeginsels wat leerders nodig het vir hulle taalreis vir beide Afrikaans Huistaal en Afrikaans Eerste Addisionele Taal: 

  • Woordwys – Werk met woorde 
  • Woordwys – Werk met sinne 
  • Woordwys – Lees met begrip 
  • Woordwys – Letterkunde
  • Woordwys – Skryf

Taalonderrig vind op ’n geïntegreerde wyse plaas in die klaskamer. Die Woordwys-boeke is ontwikkel om leerders die kans te gee om een vaardigheid of konsep op ’n slag te oefen en onder die knie te kry. Dit help leerders om probleemareas te oorkom sodat dit onmiddellik in die kiem gesmoor word en nie later meer probleme veroorsaak nie.

Elke Woordwys-boek dek grade 4, 5 en 6 en werk deur al die basiese kennis wat noodsaaklik is.

Kenmerke van die reeks:

  • Geskryf en hersien deur Intermediêre Fase kundiges
  • Voldoen aan KABV-kurrikulum
  • Spreek spesifieke leemtes in gefokusde areas aan
  • Notas en/of voorbeelde aan die begin van elke afdeling om die leerder, onderwyser of tutor te help met die konsep
  • Voldoende oefenaktiwiteite in elke afdeling
  • Verskillende tipes aktiwiteite, volgens moeilikheidsgraad, sorg dat daar genoeg oefening vir alle grade is
  • Aktiwiteite kan vir formatiewe en summatiewe assessering in die klaskamer gebruik word
  • Antwoorde vir alle aktiwiteite (behalwe vir Woordwys – Skryf)
  • Help leerders om die konnotasie tussen Engelse en Afrikaanse konsepte te maak Byvoorbeeld: Selfstandige naamwoord = Noun
  • Antwoordspasies vir leerders om in te skryf
KLIK HIER VIR MEER INLIGTING EN VIR UITTREKSELS VAN DIE BOEKE

Wêreld Boeke Dag en Nag

Lewer kommentaar


Dit is byna Wêreld Boeke Dag en Nag.

  • Stel lysies saam van wat julle graag wil lees en neem dit saam as julle weer die biblioteek besoek.
  • Boeke Dag vind ‘n dag na Aarde Dag plaas.  Kan julle interessante boeke oor die aarde en natuur kry om te lees?
  • Gee vir elke opvoeder die geleentheid om ‘n lootjie met ‘n boek se besonderhede te trek.  Neem die persoon op terwyl hy/sy die storie voorlees en stuur die versameling beeldmateriaal aan gesinne om voor bedtyd te speel.
  • Stuur ‘n herinneringsboodskap of -grafika via sosiale media en elektroniese boodskapdienste uit.
  • Mik daarna om 15 – 30 minute lank te lees.
Lees Idees: Boeke Dag(drukbaar)
Boekmerkies, ens.
Tik gerus soekterme soos “leeslys, leesreeks, boekmerk, boeke dag, boeke nag, biblioteek…stories” by die soekblokkie vir soortgelyke idees in.

 

This slideshow requires JavaScript.

 

Luidleesdag

6 Kommentaar


Luidleesdag word vanjaar op die 1ste Februarie gevier.

luidlees opsies                boek vraelys

  • Nooi die outjies om ‘n laken, kombers en kussings skool toe te bring om ‘n leesfort te bou.  Hang kersliggies aan die binnekant of laat ‘n bietjie sonlig (venster) in.
  • Hou ‘n boekbesprekingskring.  Stel riglyne voor soos:
    • Moenie die res van die boek weggee nie.
    • Vergelyk iets in die boek met iets in jou lewe, ‘n boek of ‘n toneel in ‘n fliek.  “Dit herinner my aan…”
    • Luister na jou maat.
    • Jy mag aansluit by ‘n maat of iets aanvullends sê.
  • Bring ‘n oulike (kort) storie, rympie of leesstuk skool toe.  Sit in groepe en maak beurte om vir die maats van jou stukkie te vertel.  (“Show and tell”) Steek die stukkies teen ‘n kennisgewingsbord vas sodat maats dit later kan lees of lees dit self voor.
  • Trek soos ‘n karakater aan en vra ‘n klein donasie die klas se boekrak.
  • Maak beurte om maats se leeswerk op te neem.  Kyk daarna en bespreek goeie tegnieke (vermy die glipse).  “Sjoe, jy het goeie aandag aan die leestekens geskenk…Jy lees mooi duidelik…Ek hou daarvan dat jy jou klanke kennis gebruik om daardie moeilike woorde te lees…”
  • Omskep die positiewe kommentare in “Ek kan…”/”Ek weet hoe” muurprente (bv. Ek kan asem haal by die punt.) of selfs boekmerkies.
  • As jy ‘n private kommunikasietoep soos SeeSaw gebruik, stuur die leesvideo of -foto’s direk aan die betrokke ouers.
  • Hou makker leestye met maats uit ‘n ander klas of ‘n ander graadvlak.
  • Nooi familielede (vrywilligers) om na die leesgroepe te luister of individuele leerders te luister.  Skamer outjies kan dalk aanvanklik net na die storie luister.
  • Vra vir donasies sodat jy leesfoontjies kan laat maak of dalk is daar ‘n ouer wat ‘n skenking sal maak 😉
Tik gerus soekterme soos “Luidlees, lees, boekmerk, sigwoord, flitskaart, stories, leeslys, leesreeks, biblioteek, boeke dag, boeke nag…” by die bruin soekblokkie aan die regterkant in vir soortgelyke (en meer) idees.

Irlensindroom

4 Kommentaar


Lyk die teks bewerig of is dit moeilik om die oorsaak van leerprobleme te peil?  Min inligting is tans oor Irlensindroom bekend of beskikbaar.  Vir heelwat mense help gekleurde lense, kleurvelle bo-oor die teks of kleurvelle bo-oor die rekenaarskerm beslis.  Dit mag dalk outjies in jou klas help.

Loer gerus hier na die moontlike simptome en kontak kundiges om raad in te win.

Wêreld Boekedag

Lewer kommentaar


1 Maart en 23 April word onderskeidelik as Wêreld Boekedag beskou.  23 April is ook Boekenag.

lekker om te lees [boekmerk]

Het jy ‘n wenslys van boeke wat jy graag sou wou lees?  Vir wie sou jy dit lees?  Sou jy vir jou maat, ‘n onderwyser, ‘n troeteldier of ‘n speelding wou lees?

Wat kan jy lees?  ‘n Digbundel, lirieke, stories, resepte, advertensies, die koerant, flitskaarte, ‘n tydskrif of wat van iets op ‘n tablet?

Trek soos jou gunstelingkarakter aan en vier dié dag op ‘n prettige wyse saam met jou klasmaats.

Tik gerus soekterme soos “lees, komponente, flits, sigwoord, leeslys, leesreeks, boeke dag, boeke nag, boekmerk, biblioteek…” by die bruin soekblokkie aan die regterkant in vir idees uit vorige jare.

 

luidleesdag

Lewer kommentaar


Wat doen jul skool jaarliks vir Luidleesdag?  Min tyd vir lees?  Probeer die volgende:

  • lees flitskaarte
  • lees spelwoorde
  • soek die verklarings van woorde in ‘n klaswoordeboek op
  • lees rympies
  • lees die lirieke van gunstelingliedjies
  • lees opskrifte in die klas
  • lees sigwoorde soos die dae van die week of maande van die jaar
  • lees stories vir mekaar
  • lees stories vir ‘n ouer of ‘n jonger graadvlak
  • ruil klasse en lees stories vir ‘n ander klas
  • lees boeke in die biblioteek of iewers op die skoolgrond (bv. onder ‘n skaduboom)
  • maak boekmerkies
  • bespreek prentjies en voorspel wat moontlik in die storie gaan gebeur
  • lees jul leesboek vir die hoof
  • stap ‘n entjie en lees al die padborde of kennisgewings langs die pad
  • lees verjaarsdae en telefoonnommers
  • bespreek leestekens

Knyp gerus ‘n paar minute gedurende die skooldag of tuis vir ‘n leestydjie af 😉

Tik gerus soekterme soos “lees, sigwoord, flits, komponente, nuwe leser, leesreeks, leeslys, biblioteek…” by die bruin soekblokkie aan die regterkant in vir verskillende idees en vorige skrywes.

Teacha – Hoe maak ‘n mens?

8 Kommentaar


winkel

Koekeloer, kies, klik, koop en druk uit.  Ek het vele navrae ontvang.  Laat weet gerus indien daar nog onsekerheid is 😉  Kyk na die naam onderaan die produk en tik dit op Teacha se soekspasie in.

My Klaskamer Produkte (winkelrak)

Pryse is aangepas…loer gerus…

Screen Shot 2016-02-03 at 17.14.08

This slideshow requires JavaScript.

Die volgende inligting is op Teacha beskikbaar:teachateacha1teacha 2teacha4teacha5teacha6teacha7teacha8teacha9

screen-shot-2016-10-05-at-19-47-07t3t4screen-shot-2016-10-05-at-19-47-04t5t6t7t8t9t10t11t12t13t14t15t16t17t18t19t20t21t22t23t24screen-shot-2016-11-06-at-18-48-49screen-shot-2016-11-06-at-18-48-35

screen-shot-2016-12-11-at-16-49-08screen-shot-2016-12-11-at-16-49-03screen-shot-2016-12-11-at-16-48-54

verjaarsdaetema-voorblaaie

screen-shot-2017-02-04-at-6-41-40screen-shot-2017-02-04-at-6-41-36screen-shot-2017-02-04-at-6-41-43

Screen Shot 2017-05-03 at 6.20.47 AMScreen Shot 2017-05-03 at 6.20.39 AM

Screen Shot 2017-06-06 at 5.55.12 PMScreen Shot 2017-06-06 at 5.55.16 PM

Screen Shot 2017-07-06 at 2.13.49 PMScreen Shot 2017-07-04 at 8.22.00 PMScreen Shot 2017-07-12 at 2.59.55 PM

Screen Shot 2017-07-20 at 8.06.27 AMScreen Shot 2017-08-07 at 11.17.33 AMScreen Shot 2017-08-07 at 11.17.36 AM

myklaskamerbvimyklaskamerbvmyklaskamerbvamyklaskamerbvdmyklaskamerbvg

teachajufferhulpmiddels

teachateacha

Juffer 3Juffer 1Juffer 2

klas temapadveiligheid superhelde

Luidleesdag, 2016

2 Kommentaar


Luidleesdag

Wat kan ‘n mens alles op Luidleesdag lees of doen?

  • Knip en plak sigwoorde, rymwoorde en ander ouderdomstoepaslike woorde uit tydskrifte of bou dit uit los opskrifletters.  Flits die woorde, plaas dit op die woordmuur, skryf dit oor in die individuele woordeboekies of tik dit oor tydens rekenaarlesse.
  • Luister na voorlesings op die mat, e-boeke of op die rekenaar.

luidlees2016

Tik gerus ook soekterme soos “luidlees, biblioteek, lees, geletterdheid” by die bruin soekblokkie aan die regterkant in of loer na die skakels onder die “Geletterdheid”-hofie.

skenk

Lewer kommentaar


Skenk ‘n boek met ‘n boodskap.

 

 

Kom ons hersien die klanke…

32 Kommentaar


This slideshow requires JavaScript.

[Dubbel-, twee- en drieklank muurkaarte]

Spel oefeninge

Hier is ‘n paar idees om tydens klankvaslegging te gebruik.  Doen dit alles in ‘n werkboek of op los blaaie.  Beloon goeie werk en spog ‘n bietjie by die ander gesinslede.

Screen Shot 2015-09-01 at 15.57.39Screen Shot 2016-05-30 at 13.31.46

  • Enkelklanke:
    • Skryf die klank (bv. t) op Grootman se rug of in sy handpalm.  Hy moet dit dan identifiseer.
    • Vra Grootman om ‘n woord te noem wat daarmee begin.  Indien die woord ‘n rymwoord het, kan julle probeer om oulike rymwoorde te vind.  Bv. tas, das, mas, las, pas, kas…
    • Skryf die aanvanklike woord bo-aan die bladsy neer en vra Grootman om die ander woorde onder hierdie woord te lys.  Bespreek die woorde om te verseker dat hy verstaan wat elkeen beteken.  Teken prente langs die woorde of skryf ‘n sin daarby.
    • Grootman moet nou aan ‘n woord dink wat eindig op die gegewe klank (bv. kat).
    • Knip ‘n kolom uit ‘n ou tydskrif-artikel (bv. Huisgenoot).  Vra dat Grootman die klank soek en omkring.  Tel die klanke.  (Dalk kruip daar nog weg.)
    • Grootman moet die klank groot op ‘n bladsy neerskryf.  Maak seker dat hy op die regte plekke begin.  Hy kan nou aan vier of vyf items of diere dink wat daarmee begin en dit rondom die klank teken  (bv. tier, tien, tande, tone, televisie…).  Grootman hoef nie altyd net die klank te skryf nie.  Hy kan bo-oor die letter “skryf” met gom en dan stukkies gekleurde papier daarop plak of sand daaroor strooi.  Hoe meer kreatief hy raak, hoe lekker is die lees- en leerprosesse.
    • Speel “name, vanne, diere, dorpe”.  Kyk of julle aan ‘n naam, ‘n van, ‘n diersoort en ‘n dorp kan dink wat met die klank begin.
    • Woordfamilies:  Dit werk soos rymwoorde (bv. alles wat op -en, -aar, -oen eindig).  Sit byvoorbeeld ‘n vel papier onder of in ‘n lêersakkie en skryf met ‘n witbord koki -os daarop. Pak ‘n los Scrabble-blokkie of skryf ‘n klank voor die -os.  Werk dan deur die klanke wat die outjie ken en sê bv. b-os-bos. Is daar so ‘n woord? Indien ja, skryf die woord op ‘n papier oor skryf en teken ‘n prentjie daarby.  
    • Hersien ‘n bietjie die klanke wat reeds behandel is:  ‘n Mens sal ‘n kombinasie van dinge moet gebruik.  Neem die klanke wat reeds behandel is stuk-vir-stuk.  Wys dit.  Wat is die klankie? Sê dit sommer saam met hom, bv. “s”.  Watter prentjies op die storie se prent begin met “s”?  Slang, son, sand, seuntjie…Skryf die woorde vir hom neer en teken rowwe tekeninge by om die geheue te verfris.  Hy kan dan ‘n sin gee.  Help hom om die moeilike woorde te skryf deur dit neer te skryf en laat hom ‘n prent by teken.  As julle lus het, kan ‘n mens ‘n groot s skryf op papier (sien die drukbare bladsye se “robot- en muurkaarte”).  Laat hom die s met gom “skryf”.  Strooi dan iets wat met die klank begin bo-oor (bv. sout, suiker, sand).  As dit droog is, kan hy daaroor voel.  So kan ‘n mens verskillende prente in ‘n boek maak of bind, teen die muur plak of in ‘n lêer hou.

  • Dubbel-, twee- en drieklanke:
    • Gebruik dieselfde idees as by die enkelklanke, maar verseker dat Grootman weet dat die klanke nie meer as a-a of o-u geklank mag word nie.  Dit is nou eenhede soos aa, ou, ui en eu.
    • Knip die meegaande klanke kaartjies uit, plak ‘n breë strook kleeflint daaroor vir beskerming en bêre dit in ‘n houer.  Op verveelde oomblikke kan Mamma of Pappa ‘n kaartjie trek en vir Grootman vra om dinge in die huis te soek wat daardie spesifieke klank bevat.  Hy moet dit dan neerskryf en kom wys.
    • Draai die klanke kaartjies om en vra vir Grootman om een te trek.  Mamma of Pappa moet dan aan twee woorde dink wat die klank bevat.  Ruil die rolle om en maak beurte.  Skryf die woorde neer en vra Grootman om ‘n oulike sin met elkeen te skryf.
Tik soekterme soos “klanke, hersien, muurkaart, dubbelklank, tweeklank, drieklank”  by die bruin soekblokkie hier aan die regterkant in vir nog drukbare idees.

Biblioteekweek

2 Kommentaar


Dit is Biblioteekweek vanaf 15 tot 19 Maart.  Wat kan jy doen om hierdie week te vier?

  • Indien jou skool ‘n biblioteek het, kan jy individuele foto’s van die kleingoed (veral Graad R of 1) neem.  Die gedagte is dat jy die foto in of voor die biblioteek neem – met ‘n boek of lidmaatskapkaartjie in die hand.
  • Druk dit dan op ‘n A4-vel uit (“print” in die middel) en help die outjies om ‘n raam rondom te teken met helder uitdraaikryte of pastelle.  Maak letterpatrone, skryf woorde of ‘n slagspreuk (bv. “Ek kan lees.” “Lesers is oulik.”) in die raam.  Verf ‘n verdunde voedselkleursel lagie bo-oor en siedaar!  Nou kan jy ‘n uitstalling in die gang maak om te wys hoe oulik jou lesertjies is.  Blok dit op ‘n aansteekbord of maak ‘n lang lyn (op die outjies se ooghoogte), sodat die ander maats die slim lesers kan raak sien.
  • Reël ‘n ouer, ‘n ouma of iemand uit die gemeenskap om oulike kinderboeke vir die kleingoed te kom lees.  Die persoon moet darem so ‘n bietjie met gevoel kan lees en weet hoe om met kleingoed te kommunikeer.  Wat van ‘n Graad R-juffrou?  Die kinders sal dit geniet om hul ou juffrou weer te sien en om met hul uniforms te spog.  Dalk kan een van die groter grade se juffrouens kom inloer of selfs die skoolhoof.
  • Vir ouer kinders kan ‘n mens ‘n spreker reël.  Dalk is daar ‘n kinderboekskrywer of –illustreerder in jou omgewing.  Lees van die persoon se boeke en doen ‘n bietjie navorsing.  Stel ‘n paar vrae op wat die kinders tydens ‘n onderhoud of vraag-antwoord sessie moet beantwoord.
  • Maak julle eie boeke en plaas dit in die klas se leeshoekie / bibliotekie – vir die hele klas se leesgenot.  (Bv. My boekie oor vorms.  My boekie oor sjokolade.  My boekie oor die skoolhoof.  Juffrou se boekie oor dinge waarvan sy hou.) Kry dan ‘n ander opvoeder om die boekies te lees.  Dit behoort ‘n aardigheid te wees vir die kleingoed 😉
  • Ouer grade kan vir die kleintjies gaan lees of tydens ‘n leesles vir die kleingoed help met hulle leeswerk…
  • Wat van ‘n biblioteek “make over”?  Die moontlikhede is legio.

b en d verwarrings

19 Kommentaar


b-en-d

Ek het gister geantwoord op ‘n vraag oor b en d verwarrings.  Ek plaas dit hier as ‘n artikel en las ‘n paar dinge by…

Die belangrike ding van b en d is om dit afsonderlik te verduidelik. b begin altyd bo en beweeg dan af. Jy verbeel jou dat jy baie lekkers voor jou op die tafel het en dat jy gulsig is 😉 Trek die lekkers nader…en strooi dan ‘n paar vir die ander maats om die tafel (kloksgewys). Jy trek die b dus denkbeeldig met die gryp en uitdelery. Praat saam as jy die b maak. “b begin bo…b is vir beer…b is vir bal…b is vir bak…en dis nie al…”

Speel dan “Ek sien met my klein ogie…iets wat begin met ‘n b…”

Maak b bladsye….soek prente wat begin met b in ou tydskrifte en plak dit op ‘n papier…laat die kleinding ‘n b langs elkeen skryf. Plak dit iewers vas waar sy baie daarna kan kyk.  Iemand het elders ‘n (engelse) liedjie op die wyse van “My Bonnie lies over the ocean” op gemaak…Probeer myne…

“My juffrou het prente van die b-klank,

van bere, van boeke en blou.

My juffrou het prente van die b-klank…

b b b b b b b b…

Bring jou hand af,

bring jou hand af,

bring af en bons op en om…bons om

bring jou hand af, hand af…

bring af en bons op en om…”

Maak die skryf-aksie na terwyl jy die refrein sing – asof jy op ‘n denkbeeldige bord skryf.

d begin op dieselfde plak as a – in die draai (2 pm op die horlosie en anti-kloksgewys na links)…”om die piering op-en-oooop en af…”

Doen dieselfde tipe aktiwiteite as met die b... Soek prentjies…soek d-dinge in die vertrek…

Skeur stukkies blou of bruin papier (uit ou tydskrifte) en plak dit op ‘n groot b. Doen dieselfde met ‘n donker groen op die d….Maak ‘n b uitstalling dalk op die linkerdeur van Poplap se kasdeur en ‘n d uitstalling op die regterdeur…oefen oefen oefen 😉

Gebruik die “doo wa di di”-liedjie hier…

doo wah diddie, diddie dam diddie doo

Gaan om die piering en dan op en da-han af…

sing dan doo wah diddie, diddie dam diddie doo…”

‘n Mens kan nie die geskrewe aspekte alleen hanteer nie.  Tesame met die verwarring van die klanke, moet jy aandag skenk aan aspekte soos lateraliteit (die begrip vir links en regs), visuele diskriminasie (die uitkenning van b of d tussen ander klanke)…

b & d

‘n Video om te help – speel deur die Tiny Tap Toep/App

Screen Shot 2015-03-27 at 6.18.33

boekmerkies

2 Kommentaar


boekmerke

‘n Mens is mos altyd op soek na oulike idees – om te maak of om te laat maak. Hoekom dan nie boekmerkies nie?!  Dis mos iets om aan die begin van die jaar te maak – om die jaar met ‘n lekker lees gees te begin.

  • National Geographic het ‘n oulike webprogrammetjie waar die kind (of juffrou) self ‘n boekmerkie kan maak.  Jy kan die prentjie, agtergrond en raampie kies en jou eie boodskap tik.
  • Highlightkids het ‘n soortgelyke program.  Ontwerp jou eie oulike boekmerkies deur gesiggies, koppe, lywe en voete te pas. Jy kan sommer lekker laf raak as jy wil. Al wat jy dan nodig het is ‘n drukker, ‘n skêr en ‘n lamineermasjien (of ‘n rol breë deursigtige kleeflint).
  • Maak boekmerke met ‘n spesiale foto en boodskap daarop.
  • DLTK is altyd ‘n wenner en daar kan jy regtig kreatief raak. Ek het die Spongebob merkie daar geskep. Dan is daar ‘n paar oulike merkies op die Family Fun webwerf.
  • Kids Kreate het ‘n paar oulike boekmerkies in kleur.  Wees kreatief.
  • boekmerkbasis
  • Boekmerk (drukbaar)  –  gebruik apart of plak twee merkies rug-teen-rug.
  • Engelse boekmerkies is beskikbaar onder “drukbare“-hofie.
  • books are magical

Boekmerk wit

 

boekmerkfoto                    boekmerkmaker

komponente van lees

1 Kommentaar


Soos wiskunde, het lees ook verskeie aspekte of boublokke om die leser se vaardighede te versterk.  Dit sluit fonemiese bewustheid, leesbegrip, klanke, vlotheid en woordeskat ontwikkeling in.

Fonemiese bewustheid dek die begrip dat ‘n woord uit verskillende dele bestaan.  Ek hoor die begin-, middel- en eindklanke…Ek kan ‘n woord verskaf wat rym met…

Klanke is die dele waaruit woorde gebou word:  klinkers / vokale, medeklinkers, klanksamevloeiings (br-, -ng, sw-…), dubbelklanke (aa, ee, oo, uu), tweeklanke (ui, oe, eu…) en drieklanke (aai, eeu…).  As die leser nie sy klanke ken nie, kan hy nie die woord ontsluit (lees of spel) nie.  Dus is ‘n goeie kennis van klanke belangrik.

Vlotheid het te make met die vloeiendheid van lees.  Dit steun nogal sterk op die leser se vermoë om dele van woorde en hele woorde met die eerste blik of oogopslag te herken.  ‘n Groot hoeveelheid woorde val onder die konsep sigwoorde of hoë frekwensie sigwoorde.  Hoe vinniger en hoe meer akkuraat hierdie woorde gelees word, hoe meer vloeiend lees die kind.  Vlotheid neem egter hande met sigwoorde én leestekens.  Die kennis van leestekens en hul gebruike, maak die leesproses ‘n outomatiese proses.  Dink maar net aan jou bestuursvernuf.  Jy weet hoe om verkeerstekens en padaanwysings te gebruik sonder om twee maal te dink.

Woordeskat ontwikkeling is ‘n lekker en spesiale oefening wat deurgaans kan plaasvind en sonder veel “stres”.

Gebruik die vakansie om spelenderwys en op ‘n ontspanne manier aandag aan die konsepte van lees te skenk en lees, lees, lees 😆 Koop ‘n boek of ruil uit met ‘n vriendin.

Time4learning is ‘n Amerikaanse webwerf wat ook hier en daar verklarings oor leesontwikkeling oulik voorstel.  Gaan loer gerus…

Tik voorts soekterme soos “lees, leeslys, sigwoord, woordeskat, abc, klanke, hersien, dubbelklank, tweeklank, drieklank, flits…ouditiewe, visuele, ogies, rympies, engels” by die bruin soekblokkie laer af aan die regterkant in vir verskeie idees.

disleksie

19 Kommentaar


disleksieDisleksie dui op ‘n spesifieke lees- en spelprobleem.  Dit word nie meer so genoem nie en kundiges beskryf dit eerder as ‘n “spesifieke lees- en spelprobleem”.  Disleksie word deur baie mense as ‘n gawe beskou omdat dit mense forseer om probleme op unieke wyses op te los. Dink maar aan uiters kreatiewe mense soos Picasso en Walt Disney…wetenskaplikes soos Einstein en Edison…akteurs soos Whoopi Goldberg, Tom Cruise, Robin Williams en Keanu Reeves…sakemense soos Richard Branson…noem maar op!

Kyk na Ron Davis se studies in hierdie verband of loer in jou plaaslike biblioteek vir Ron se boeke.

Indien jy vermoed dat jou eie kleinding of ‘n kleinding in jou klas ‘n vorm van disleksie het, kan jy gerus na die volgende skakels gaan kyk.  Moet egter nie self ‘n diagnose maak nie.  Spreek ‘n kundige soos ‘n opvoedkundige sielkundige.  ‘n Diagnose verg gestandaardiseerde toetse en spesifieke kennis.

Waardevolle skakels:

rdboek

bazoo

Lewer kommentaar


bazooJuffer het onlangs ‘n oulike tydskrif raak gelees – vir die jongspan.  Gaan kyk gerus…

oefen self

55 Kommentaar


Klik op die skakels onder die prente vir nog voorbeelde.

Ek het onlangs hierdie “stilspeletjie” herontdek.  Dit is eenvoudig om op te stel en is ‘n handige huiswerk hulpmiddel – veral as Ma en Pa gou iets anders moet doen.

Ek maak my raamwerk gewoonlik op MS Powerpoint – bloot omdat ek die prentjies makliker kan manipuleer.  Jy kan natuurlik Word of enige ander program gebruik.  Trek ‘n reghoek en gebruik die “lines“-skakels (onder die AutoShapes-gids) om die lyne te manipuleer.  Jy kan jou skeidslyne verander om elke reghoek uniek te maak.  Sodra jy die bladsy vol uniek rame getrek het, kan jy met die text box funksie somme, klanke, woorde en selfs sinne op die kaartjies tik.  Die doel van die unieke skeidslyne is dat jou kind die twee dele bymekaar kan pas en hom- of haarself kan korregeer.  As die rande nie pas nie, staan die foutjie duidelik uit en moet die kleingoed self die regte antwoord soek.

Druk gerus so ‘n paar stelle, knip die reghoekige kaartjies uit, plak breë deursigtige kleeflint bo-oor en knip die skeidslyn deur.  Siedaar! Jou eie stel opvoedkundige speelkaarte.  Die kleeflint kan voor en agter geplak word om die kaartjies te beskerm en behoort vir ‘n kind of twee te hou.  Jy kan die kaartjies byvoorbeeld in klanke op deel:  ‘n bladsy vir a-woorde, ‘n bladsy vir b-woorde, ens.  As jou kleinding die oe-klankie geleer het, kan jy sommer dieselfde aand ‘n stelletjie maak en vir die res van die week die woorde oefen.  Na ‘n dag of twee kan jou kleinding die speletjie onafhanklik aanpak terwyl jy kos maak of jou aandag moet verdeel.

legkaartraam

Self-correcting puzzles

Legkaarte

Afrikaans / Engels

Skriflegkaarte

*Hou die legkaarte heel en gebruik dit as flitskaarte.

Older Entries

%d bloggers like this: